SPROOKJESBOS

In 1952 konden bezoekers voor het eerst kennismaken met het Sprookjesbos, waarvoor romantisch illustrator Anton Pieck de schetsen maakte. Op het technische vlak werd hij bijgestaan door Peter Reijnders, die zorgde voor de bewegende taferelen. Destijds een unicum waar de pers gretig bovenop dook. Het eerste jaar waren er tien sprookjes te bewonderen: het Kasteel van Doornroosje, Sneeuwwitje en de zeven dwergen, de Kikkerkoning, de Magische Klok, de Chinese Nachtegaal, de Sprekende Papegaai, Langnek, de Kabouterhuisjes, de Put van Vrouw Holle en Kleine Boodschap. Het Sprookjesbos werd jaar na jaar uitgebreid; op dit moment telt het bijna dertig sprookjestaferelen. Geliefd bij de bezoekers zijn vooral de brabbelende Trollenkoning, het door de Belgische prinses Fabiola geschreven sprookje De Indische Waterlelies en de meer recente aanwinst Het Meisje met de Zwavelstokjes.

Marerijk
Het Sprookjesbos heeft een – zeker in verhouding tot de status van de beroemde attractie – onopvallende ingang, gelegen in het Marerijk, tussen het Carrouselpaleis en winkel In den Oude Marskramer. Door het doorgaande rode klinkerpad te volgen en geen zijweggetjes in te slaan, kom je langs alle sprookjes. Trek voor een wandeling door het Sprookjesbos gerust een tot twee uur uit. Hou er wel rekening mee dat in het bos slechts één toiletgroep is, halverwege de route aan het Herautenplein (bij de bekende kabouter Kleine Boodschap). Aan dat plein is ook een horecapunt gevestigd: Kleyne Klaroen, met koffie en broodjes.

Kasteel
Bezoekers betreden het zes hectare grote Sprookjesbos door de originele, uit de beginjaren stammende Heksenpoort en komen vervolgens op de toegangslaan naar het Kasteel van Doornroosje. Via de kronkelende trap kan men naar boven, waar Doornroosje ligt te slapen en ook de koks in de keuken in diepe rust zijn. In 1988 betrok de heks een kamertje in het witte kasteel, waar ze zit te spinnen aan het verraderlijke wiel. Wie moeilijk de trappen naar boven kan beklimmen, kan ook om het kasteel heen wandelen.
Achter het kasteel ligt het Kabouterdorp. De kabouterhuisjes waar kinderen doorheen kunnen lopen (maar waar ouders buiten moeten wachten) dateert al uit 1952. In 1972 werd de paddenstoel met de slapende kabouters toegevoegd en een jaar later de boom met de muziekkabouter. In 1980 werd het dorpje uitgebreid met twee nieuwe huisjes, met vissers, het schrijvertje en een wasvrouwtje.

Langnek
Het sprookje De Zes Dienaren wordt vertegenwoordigd door Langnek, de bekende reus met de langer wordende hals. Even verderop op het pad ligt het huisje van Roodkapjes oma. Het meisje staat met een mandje vol lekkernijen aan de deur, niet wetend wat haar te wachten staat. In bed ligt de wolf te likkebaarden; grootmoeder is door hem al opgepeuzeld. Voorbij het sprookje Roodkapje is een zijweg die leidt naar de uitgang van de Efteling. In het open huisje iets verderop dansen de Rode Schoentjes (1953) en doet de Trollenkoning (1988) zijn opmerkelijke voorspellingen. De trillende tegel voor de boom van de waarzeggende trol is zeer geliefd bij kinderen. Tussen de Sprekende Papegaai en de fontein van De Kleine Zeemeermin (1970) staat de toren van Raponsje (2001). Het meisje kan alleen door haar lange vlecht te laten zakken mensen toelaten tot haar hooggelegen kamertje.

Draak
Halverwege de sprookjesroute komt Draak Lichtgeraakt (1979) op het pad van de argeloze wandelaars. Deze brullende en rook uitspuwende dame kwam in plaats van het sprookje De Chinese Nachtegaal, dat nu elders in het bos wordt uitgebeeld. Dapper is moeder geit van De Wolf en de Zeven Geitjes (1973). Zonder het te weten wandelt zij recht op de angstaanjagende draak af. Haar sprookjeshuis ligt enkele meters verder. Binnen zitten de geitjes te ganzenborden, terwijl één geitje bang in de staande klok is gekropen. Geen wonder: bij de buitendeur staat de wolf te loeren. Om de bocht speurt nog een akelig schepsel naar prooi: de heks heeft Hans al gevangen in haar snoephuisje. Grietje kijkt verdrietig toe.

Herautenplein
Op weg naar het Herautenplein kruist Vrouw Holle het pad van de bezoekers. In haar put kan het verhaal bekeken en beluisterd worden. Vrouw Holle zelf schudt naast de put haar kussen zo hard uit dat het gaat sneeuwen (2006).
Op het Herautenplein zijn diverse sprookjes uitgebeeld. Dat begint met kabouter Kleine Boodschap, die de weg naar de toiletten wijst. Links op het plein ligt herberg De Ersteling, waar het sprookje Tafeltje Dek Je te bewonderen is. Buiten staat ook Ezeltje Strekje. Het verhaal van Sneeuwwitje is met liefst twee taferelen aanwezig. In het kasteel is de boze stiefmoeder te zien (1999) en ernaast ligt Sneeuwwitje in haar grot, betreurd door haar zeven dwergen (oorspronkelijk uit 1952, vernieuwd in 1975).
Het statige huis waarin Assepoester (2009) woont, is al van verre te zien. Het sprookjestafereel bevat veel details, waardoor bezoekers meerdere malen kunnen teruggaan en steeds weer iets nieuws zullen ontdekken.
Midden op het plein staat de fontein van De Kikkerkoning en in de hoek wordt het verhaal verteld van De Magische Klok. De gekleurde duiven op het plein horen bij het sprookje Het Bruidskleed van Genoveva.

Waterlelies
Net na het Herautenplein ligt de toegang tot De Indische Waterlelies (1966). Het sprookje van de nachtgodin die de elfjes in waterlelies gevangen houdt, is nog steeds een publiekslieveling. Tussen de in- en uitgang van De Indische Waterlelies liggen de trappen naar het Sprookjesbostheater, waar in de openlucht diverse malen per dag kindervoorstellingen worden opgevoerd. Iets verderop ligt de reus uit Klein Duimpje te snurken (1998). Het kleine mannetje probeert dapper de zevenmijlslaarzen van de reus te pakken te krijgen.
Om de hoek komt er rook uit het huisje van Repelsteeltje (1998). Het afzichtelijke kereltje zingt dat niemand zijn naam weet, maar hij ziet niet dat hij wordt afgeluisterd… Het donkere sprookje Het Meisje met de Zwavelstokjes (2004) wordt meesterlijk uitgebeeld in het kasteelachtige gebouw verderop. Het verhaal eindigt droevig: het meisje vertrekt met haar grootmoeder naar de hemel.

Vliegende Fakir
De route door het Sprookjesbos wordt afgesloten met twee taferelen; een klassieker en een vernieuwd sprookje. De Tuinman en de Fakir (1958) wordt in de volksmond en om begrijpelijke reden ook wel De Vliegende Fakir genoemd. De Chinese Nachtegaal kreeg in 1999 een nieuwe plek, in een eigen Oosters paleis.
Langs souvenirwinkel In den Oude Marskramer wandelen bezoekers het Sprookjesbos weer uit. Wie nog meer sprookjesfiguren wil ontmoeten kan een ritje maken met de stoomtrein; die rijdt door een sprookjesstation, met onder meer De Gelaarsde Kat op het perron. Ook elders in het pretpark staan kleine sprookjestaferelen, zoals De Ganzenhoedster, Zwaan Kleef Aan en De Bremer Stadsmuzikanten op het Anton Pieckplein en Holle Bolle Gijzen verspreid over het hele park.